ရထားပေါ် ရန်ပွဲမှသည့် ကမ္ဘာကျော်သည် အထိ ဖြစ်ခဲ့ရသော အမှု (၄)

ဟောတန် နှင့် လင့်ခ်ျတို့ တရားရုံး ၏ သန့်စင်ခန်း အတွင်း စကား ပြောဖြစ်ခဲ့ကြသည်။ လက်နက်ကိုင် အစောင့်များကိုလည်း တံခါးဝ တွင် ချထားခဲ့သည်။ လင့်ခ်ျ က အမျိုးသမီးများ လိမ်နေသည်ဟု သူ သိထားကြောင်း ပြောသည့် အခါ အားလုံး ၏ ဝိုင်းရယ်တာ ခံခဲ့ရကြောင်း ပြောပြခဲ့သည်။ ‌ဟောတန်က လင့်ခ်ျအား အစစ်ခံဖို့ တိုက်တွန်းခဲ့သည်။ သို့သော် လင့်ခ်ျသည် ကျောင်းပြီးကစ ဆေးခန်းဖွင့်ထားချိန် ဖြစ်၍ ထိုသို့ အစစ်ခံမည် ဆိုက မြို့ရှိ လူများ သူ့ဆေးခန်းသို့ လာကြတော့မည် မဟုတ်ဟု စိုးရိမ်နေသည်။ ဟောတန်လည်း လင့်ခ်ျ ၏ အကျပ်အတည်း ကို စာနာသွားမိ၍ အစစ်ခံဖို့ ဆက်၍ မတိုက်တွန်းတော့။

မွန်ဂိုမာရီ မှ နှံ့နှံ့စပ်စပ် ရှိသော နိုင်ငံရေး သမား တဦး ဟောတန်ထံ ရောက်လာပြီး ယခင် ဂျုရီ တို့၏ စီရင်ချက်ကို ပယ်ချမည် ဆိုက နိုင်ငံရေး အရ ကိုယ့်ကိုကိုယ် သေကြောင်းကြံခြင်း ဖြစ်မည်ဟု သတိပေးလာသည်။ ဟောတန်က သူ ပြန် အရွေးခံရရေး မခံရရေးသည် ယခု အမှု နှင့် မည်သို့မျှ သက်ဆိုင်ခြင်း မရှိဟု ပြန်ပြောခဲ့သည်။ မိခင် ဖြစ်သူ မကြာခဏ ပြောလေ့ရှိသည့် "မိုးပဲ ပြိုပြို၊ တရားမျှတ မှု တော့ ဖြစ်ထွန်းရစမြဲ" ဆိုသည့် စကားကိုလည်း ပြန် ရွတ်ပြခဲ့သည်။

ရှေ့နေအားလုံး တရားရုံး ခမ်းမထဲသို့ ပြန်ရောက်လာကြသည်၊ အားလုံးကလည်း အမှု ကို ပြန်လည် စစ်ဆေးပေးရန် တင်ပြလာသည့် အဆိုကို ငြင်းပယ်ခံရလိမ့်မည်ဟုသာ မျှော်လင့်နေကြသည်။ သို့သော် ဟော်တန်က အားလုံး ကြက်သေ သေသွားစေသည့် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ချမှတ်ခဲ့သည်။

၎င်းက ဂျူရီများ၏ စီရင်ချက် နှင့် သေဒဏ်ကို ပယ်ဖျက်ခဲ့ပြီး အမှုကို ပြန်လည် စစ်ဆေးမည်ဟု အမိန့်ချလိုက်သည်။ မွန်ဂိုမာရီ မှ နိုင်ငံရေး သမား ခန့်မှန်း ခဲ့သလို ယခင်က ပြိုင်ဖက် မရှိ အရွေးခံခဲ့ရသော ဟောတန်သည် ယခုတကြိမ်တွင်တော့ တရားသူကြီး အဖြစ် ပြန်လည် အရွေးမခံရတော့ပေ။

ရှေ့နေ နိုက် ကလည်း တရားလို ဖက်မှ အမှု ကို ပြန်လည် စွဲချက် တင်သွားမည်ဟု ကြေညာခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ဖက်တွင်လည်း အကောင်းဖက်က ရှုမြင်စရာ များ ရှိနေပြန်သည်။ အမှု ပြန်စစ်သည့် အခါ တရားသူကြီး ဂျိမ်း ဟော်တန် မဟုတ်တော့ဘဲ ဝီလျံ ကာလာဟန် ဖြစ်လာသည်။ တရားသူကြီး ကာလာဟန် သည် တရားလို ရှေ့နေများလား ဟု ထင်ရလောက်အောင် ပြုမူလာသည်။ တရားလို ဖက်က ကန့်ကွက်ချက် မှန်သမျှ ကို လက်ခံခဲ့ပြီး တရားခံဖက်က ကန့်ကွက် မှု အားလုံးကို ပယ်ချ ခဲ့သည်။ တရားလို ပရိုက်စ် ၏ အကျင့်စာရိတ္တ၊ ဂုဏ်သိက္ခာ သို့မဟုတ် အပျိုစင်ဖြစ်မှုတို့နှင့် ပတ်သက်၍ ခုခံချေပသူဘက်မှ မေးမြန်းစုံစမ်းသမျှကို တရားသူကြီး က ပိတ်ပင်တားဆီးခဲ့သည်။

စွပ်စွဲခံရသည့် မုဒိမ်းမှု ဖြစ်ပွားချိန် ဝန်းကျင်တွင် ပရိုက်စ် သည် စကော့တ်ဘိုရိုလူငယ်များ နှင့် မဟုတ်ဘဲ အခြားသူတစ်ဦးဦးနှင့် ကာမဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့နိုင်သည်ဟု ရည်ညွှန်း လိုသော မေးခွန်းများကို လီဘိုးဝစ်ဇ်က ဇွတ်အတင်း ဆက်လက်မေးမြန်းသည့်အခါ တရားသူကြီး ကာလာဟန်က ပြင်းထန်စွာ သတိပေး ကြိမ်း‌ မောင်းလာခဲ့သည်။

ထိုပြင် ကာလာဟန်က အလာဘာမား ရှိ မည်သည့် လူဖြူ အမျိုးသမီးမှ လူမည်း တဦး နှင့် လိင် ဆက်ဆံဖို့ အသာတကြည် သဘောတူ ခွင့်ပြုမည် မဟုတ်ဟု ယူဆထားဖို့ လိုကြောင်း ဂျုရီများကို ညွှန်ကြားလိုက်ပြန်သည်။

တရားသူကြီး သည် ထိုသို့ ညွှန်ကြားချက် များ ပေးပြီးနောက် ဂျူရီလူကြီးများအား "အပြစ်မရှိကြောင်း လွှတ်ပေးရန် ဆိုသည့် ပုံစံ စာရွက်ကိုပင် ထုတ်ပေးဖို့ ပျက်ကွက်ခဲ့သည်။ တရားလို ဘက်က ထို လုပ်ရပ်သည် တရားစီရင်ရေးတွင် အမှားအယွင်းဖြစ်သည်ဆိုကာ တရားခံဖက်ကအယူခံဝင်လာလျင် ရှုံးနိမ့်သွားနိုင်သည်ကို စိုးရိမ်လာသည့် အတွက် တရားသူကြီးကို တိုက်တွန်းမှသာ ထုတ်ပေးခဲ့သည်။ ဤသည်ကို ကြည့်ပြီး ပက်တာဆင်က "ကလာဟန်ကတော့ ကျွန်တော့်ကို လျှပ်စစ်ကုလားထိုင်ပေါ်ကို မြန်နိုင်သမျှ အမြန်ဆုံး ပို့ချင်နေတာပဲ" လို့ ပြောခဲ့သည်။

ဂျုရီများက ပက်တာဆန်ကိုကော၊ သူ့ နောက်တွင် စစ်ဆေးသည့် ကလဲရင့်စ် နော်ရစ်ကို ပါ အပြစ်ရှိကြောင်း အလျင်အမြန်ပင် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ တရားသူကြီး ကလာဟန်သည် အကျဉ်းသားတစ်ဦးချင်းစီကို သေဒဏ်အမိန့် ချမှတ်ခဲ့ပြီး၊ ရှေ့နေ လီဘိုဝစ်ဇ်က ဒီစီရင်ချက် မျိုး ကို "ငရဲထိရောက်အောင် လိုက်ရပ‌ စေ" အယူခံဝင်သွားမည်ဟု ပြောလာသည်။

၁၉၃၅ တွင် ဗဟို တရားလွှတ်တော်ချုပ်မှ ပက်တာဆန် နှင့် နော်ရစ် တို့ ၏ အယူခံကို ကြားနာခဲ့သည်။ လီဘိုးဝစ်ဇ် က ဖွဲ့စည်းပုံပါ လူတိုင်း တူညီစွာ ခံစားပိုင်ခွင့် ရှိသည် ဆိုသော အချက်ကို ဖောက်ဖျက်၍ လူမည်းများအား ဂျုရီ စာရင်းတွင် မထည့်သွင်းခဲ့သည့် အတွက် အောက်တရားရုံး၏ စီရင်ချက်ကို ပယ်ဖျက်ပေးသင့်ကြောင်း လျှောက်လှဲခဲ့သည်။

တရားသူကြီး ကလာဟန် ရုံးထိုင် သည့် အမှု တွင် လူမည်းများ၏ အမည်ကို အမှု စတင် စစ်ဆေးပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မှသာ ဂျူရီ စာရင်းတွင် လိမ်ညာထည့်သွင်းခဲ့သည်ဟု ပြောလာခဲ့သည်။ တရားသူကြီးချုပ် ချားလ် အီဗန် ဟူးခ်ျ မှ လီဘိုဝစ်ဇ် အား ၎င်း၏ စွပ်စွဲချက် မှန်မမှန် သက်သေ ပြနိုင်လားဟု မေးခဲ့သည်။ လီဘိုးဝစ်ဇ်က ဂျုရီစာရင်း အစစ်အ မှန် နှင့် မှန်ဘီလူးပါ တပါတည်း ယူပြီး ထုတ်ပြသည်။ တရားသူကြီးချုပ်က ဂျုရီစာရင်းကို ကြည့်ပြီး သူ့ဘေးရှိ တရားသူကြီးကို ကမ်းပေးလိုက်သည်။ အားလုံး၏ မျက်နှာတွင် ရွံရှာမှု များက အတိုင်းသား ပေါ်လွင်နေသည်။

ခြောက်ပတ်ခန့် ကြာပြီးနောက်တွင် တရားလွှတ်တော်ချုပ်မှ အလာဘာမား နှင့် နော်ရစ် အမှု အပေါ် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ကြေညာခဲ့သည်။ အဆိုပါ အလာဘားမား ပြည်နယ်၏ ဂျူရီလူကြီး ရွေးချယ်မှုစနစ်သည် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေနှင့် မညီကြောင်း တရားရုံးက တညီတညွတ်တည်း ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် နော်ရစ် နှင့် ပက်တာဆင် တို့၏ ပြစ်ဒဏ် စီရင်ချက်များကို နောက်တစ်ကြိမ် ထပ်မံပယ်ဖျက်ပေးခဲ့သည်။ ရှေ့နေ လီဘိုးဝစ်ဇ် ကလည်း “ကျွန်တော် ပြောမပြနိုင်လောက်အောင် ဝမ်းသာပီတိဖြစ်ရပါတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ တရားရုံး၏ ယခုဆုံးဖြတ်ချက်သည် စကော့တ်ဘိုရို အမှုများကို ဆက်လက်ရင်ဆိုင်နေခြင်းမှာ စီးပွားရေးနှင့် နိုင်ငံရေးအရ ရင်းနှီးရကျိုး မနပ်တော့ကြောင်း အလာဘားမားပြည်နယ်က သဘောပေါက်နားလည်သွားလိမ့်မည်ဟု သူက မျှော်လင့်ခဲ့သည်။

သို့သော် အလာဘားမား ပြည်နယ်က ခေါင်းမာစွာ နှင့် တင်းခံနေသည်။ ဟေးဝုဒ် ပက်တာဆန် အား စတုတ္ထ အကြိမ် ရုံးတင် စစ်ဆေးခဲ့ပြန်သည်။ ပက်တာဆန်အား နောက်တကြိမ် မုဒိမ်း မှု နှင့် အပြစ်ရှိကြောင်း စီရင်ချက် ချသည်ကိုလည်း မည်သူမျှ တအံ့တဩ မဖြစ်ကြတော့၊ အံ့ဩစရာတော့ ကျန်နေသေးသည်၊ ဒီတကြိမ် တွင် ဂျူရီများက ပက်တာဆန် အား သေဒဏ် မစီရင်တော့ဘဲ ထောင်ဒဏ် ၇၅ နှစ် ချမှတ် လိုက်ခြင်းကြောင့်ပင် ဖြစ်သည်။

ဂျူရီအဖွဲ့ဝင်များထဲမှ စိတ်မာခက်ထန်သည့် မက်သဒစ် ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင် တစ်ဦးသည် ကျန်ရှိသည့် ဂျူရီလူကြီး ၁၁ ဦးကို ၎င်း၏ 'အလျှော့အတင်းပြုစေ့စပ်ချက်' အတိုင်း သဘောတူညီလာစေရန် စည်းရုံးနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုစီရင်ချက်သည် လူဖြူ အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို မုဒိမ်းကျင့်မှုဖြင့် ပြစ်မှုထင်ရှားစီရင်ခြင်းခံရသော လူမည်းအမျိုးသားတစ်ဦးအား သေဒဏ်မပေးဘဲ ချမှတ်ခဲ့သည့် အလာဘားမားပြည်နယ် သမိုင်းတစ်လျှောက် ပထမဆုံး ဖြစ်လာခဲ့သည်။

နောက်ဆုံးတွင်တော့ လူအများ၏အမြင်၌ 'အလာဘားမားရှိ လူဖြူများ နှင့် ကျန်ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများအကြား အားပြိုင်မှု' ကဲ့သို့ ဖြစ်သွားခဲ့သည်။ ဤအမှုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် အလျှော့အတင်းပြု ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးမှုများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။

၁၉၃၆ ဒီဇင်ဘာ ရောက်လာချိန်တွင် ပက်တာဆန်၏ အယူခံသည် ကြန့်ကြာနေဆဲ ဖြစ်ပြီး ကျန် ရှစ်ဦးသည်လည်း ရုံးတင် စစ်ဆေးခံရဖို့ စောင့် ဆိုင်းနေဆဲ ဖြစ်သည်။ သောမတ်စ် နိုက် သည် နယူးယောက်သို့ သွားပြီး ဆင်မြူရယ် လီဘိုးဝစ်ဇ် နှင့် လျို့ဝှက် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ နိုက်က လက်ရှိ အမှု များသည် အလာဘားမား အတွက် ဘဏ္ဍာရေးအရ၊ နိုင်ငံရေး အရပါ တန်ဖိုးကြီးကြီး ပေး ‌နေရပြီး သူကိုယ်တိုင်ပင် စိတ်ကုန်လာပြီ ဖြစ်ကြောင်း ပြောခဲ့သည်။ ၎င်းက တရားခံများထဲမှ သုံးဦးကို ရုံးတင် မစစ်ဆေးတော့ဘဲ လွှတ်ပေးမည်၊ ကျန် လူများကိုလည်း မုဒိမ်းမှု သို့မဟုတ် ထိခိုက် နာကျင်အောင် ပြုလုပ်မှု ဖြင့် ထောင်ဒဏ် ဆယ်နှစ်ထက် ပို၍ မကျခံစေရဟု ကမ်းလှမ်းလာခဲ့သည်။