ကြည်မြင်တိုင် တိုက်ပွဲ

ကမ်းဘဲလ် သည် ၎င်း၏ စစ်သည်များကို အပြင်သို့ထွက်ရန် အမိန့်ပေးခဲ့ရာ မြေပြင်ပေါ်တွင် ရန်သူ့ဘက်မှ သေဆုံးသူနှင့် ဒဏ်ရာရရှိသူ နှစ်ရာ၊ သုံးရာခန့် စုပုံ၍ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် စစ်သည်များကို စစ်ရေးပြ ကွင်းပြင်တွင်ကဲ့သို့ စနစ်တကျ ပြန်လည်နေရာချထားပြီး ဒုတိယမြောက် သစ်လုံး ခံတပ် ကို အရှိန်အဟုန်ဖြင့် စီးနင်းတိုက်ခိုက်ရန် ညွှန်ကြားခဲ့သည်။ ပိုမိုပြင်းထန်ပြီး ကြာမြင့်သည့် တိုက်ပွဲအပြီးတွင် ရန်သူများကို ထိုခံတပ်မှလည်း အောင်မြင်စွာ မောင်းထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။

ခံတပ်နှစ်ခုကြားရှိ ကွင်းပြင်တွင် ဗြိတိသျှတပ်များ နေရာယူထားသည်ကို မြင်သောအခါ မြန်မာတပ်မကြီးသည် လူအင်အား အဆမတန်သာလွန်သည့် အခွင့်အရေးကိုယူ၍ ကမ်းဘဲလ်၏ အရန်တပ်ခွဲကို စတင်ထိုးစစ်ဆင်လေသည်။ သို့သော် ဒုတိယခံတပ်ကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည့် အောင်ပွဲရတပ်များက ၎င်းတို့၏ နံဘေးတောင်ပံမှ ဝိုင်းပတ် တိုက်ခိုက်ရန် ထွက်ပေါ်လာသည်ကို မြင်တွေ့သွားသောအခါ မြန်မာတပ်များမှာ ထိုးစစ်ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၎င်းတို့သည် နောက်ပြန်လှည့်၍ တောအုပ်အတွင်းသို့ လျှင်မြန်စွာ ဆုတ်ခွာ ပျောက်ကွယ်သွားကြတော့သည်။

ရန်သူ့နောက်သို့ ထပ်ကြပ်မကွာ လိုက်လံတိုက်ခိုက်ရန်မှာ မဖြစ်နိုင်သလို အန္တရာယ်လည်း အလွန်များလှသည်။ ထို့ကြောင့် ကမ်းဘဲလ် သည် ရန်သူများ ပြန်လည်ထွက်ပေါ်လာမလားဟူ၍ တစ်နာရီခန့် စောင့်ဆိုင်းနေခဲ့သည်။ ထို့နောက် ကျဆုံးသူနှင့် ဒဏ်ရာရရှိသူ အရေအတွက် အနည်းငယ်ကို စုစည်းပြီးနောက် မိမိစစ်သည်များကို တန်းစီကာ ဖြည်းညှင်းစွာ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာခဲ့သည်။ ထိုအတောအတွင်း ရန်သူ့ဘက်မှ သေဆုံးသူ ၄၀၀ ကျော်ကို သူကိုယ်တိုင် ရေတွက်နိုင်ခဲ့သည်။

၎င်း၏ တပ်များ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာချိန်တွင်မူ စစ်ဝတ်စုံများမှာ စုတ်ပြဲပေရေလျက် ရှိနေသောကြောင့် ဗြိတိသျှ တပ်မတော်ကြီးဟုပင် ထင်မှတ်ရ ခက်ခဲလှပေသည်။

မြန်မာ စစ်ဆင်ရေး တွင် စစ်ဝတ်စုံဆိုင်ရာ စည်းကမ်းချက်များကို များသောအားဖြင့် လျစ်လျူရှုထားကြသည်။ "အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သကဲ့သို့သော အခြေအနေမျိုးတွင် အရာရှိများနှင့် စစ်သည်များသည် ဘောင်းဘီရှည်များကို ဒူးဆစ်အထိ လိပ်တင်ပြီး ခြေဗလာဖြင့် မကြာခဏ ချီတက်ခဲ့ကြသည်" ဟု အရာရှိ ဒိုဗေတန်က မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။ 

အစေခံများ သေဆုံးသွားခြင်း သို့မဟုတ် အခြား အကြောင်း ကြောင်းကြောင့် လူစားထိုး၍မရတော့သည့်အခါတွင် အရာရှိအတော်များများမှာ မိမိတို့၏ ကျောပိုးအိတ်များကို ကိုယ်တိုင်ထမ်းရသည့် အခြေအနေသို့ ဆိုက်ရောက်ခဲ့ကြရသည်။

အရှေ့ဖျားဒေသတွင် စစ်ပွဲနွှဲနေရချိန်၌ ဝတ်စားဆင်ယင်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ လွတ်လပ်ခွင့် အတော်အတန် ပေးထားတတ်သည်။ အမှန်စင်စစ်အားဖြင့် လိုအပ်သော စစ်ဝတ်စုံများကို ချုပ်လုပ်ပေးမည့် စစ်တပ်ချုပ်လုပ်ရေးသမားများ မရှိသည့်နေရာတွင် စည်းကမ်းချက်များကို တင်းကျပ်စွာ အကောင်အထည်ဖော်ရန်မှာ မလွယ်ကူလှပေ။ ယခုကဲ့သို့ ကြမ်းတမ်းပြီး ဝေးလံခေါင်သီသော စစ်မြေပြင်တွင် ကျွန်ုပ်တို့အဖွဲ့သည် မကြာမီမှာပင် အရောင်အသွေးစုံလင်ပြီး စနစ်မကျသော အုပ်စုကြီးတစ်ခု ဖြစ်သွားခဲ့ရာ၊ စိန့်ဂျိမ်းစ် နန်းတော်ရှိ နန်းတော်စောင့် တပ်သားများနှင့်သာ နှိုင်းယှဉ်ကြည့်မည်ဆိုပါက ထူးထူးခြားခြား ကွာခြားနေပေလိမ့်မည်။

ကျွန်ုပ်တို့၏ ဗိုလ်မှူးကြီးကိုယ်တိုင်က ဝတ်စားဆင်ယင်မှုအပေါ် အလွန်အကျွံ တင်းကျပ်သူ မဟုတ်သဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ တပ်ရင်းမှာလည်း ဤကိစ္စတွင် အတော်ပင် စည်းကမ်းမဲ့ခဲ့သည်။ အချို့က တဲများတွင် အတွင်းခံအဖြစ် အသုံးပြုသည့် အပြာရောင် ပိတ်ကြမ်းများဖြင့် ချုပ်လုပ်ထားသော ဘောင်းဘီများကို ဝတ်ဆင်ကြသည် (ဤအထည်မှာ ကျွန်တော် အကြိုက်ဆုံး ဖြစ်သည်)။ အချို့က အဖြူရောင်၊ အချို့က ကွက်ကျား အထည်များကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ အမှန်စင်စစ် လူတိုင်းမှာ မိမိတို့ စိတ်ကြိုက်ဝတ်ဆင်နေကြသဖြင့် တန်းစီသည့် အခါများတွင် သက်တံရောင်စုံများကို မြင်တွေ့ရတော့သည်။ ထို့ကြောင့် "ယူနီဖောင်း" ဟူသော စကားလုံးမှာ ဝတ်စားဆင်ယင်မှုအတွက် အသုံးမတည့်တော့သည့် စကားလုံးဖြစ်သွားခဲ့သည်။ 

ရှိတ်စပီယား ပြဇာတ်ထဲက အဝတ်အစား စုတ်စုတ် ပြတ်ပြတ် ဝတ်တတ်သော ဖားလ် စတပ်ဖ် ကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်မျိုးပင် ကျွန်ုပ်တို့ကို မြင်လျှင် ရှက်မိပေလိမ့်မည်။ အရာရှိများအကြားတွင်လည်း ခေါင်း ဆောင်း နှင့် ပတ်သက်၍ ဝါသနာအမျိုးမျိုး ကွဲပြားနေကြရာ အချို့က ဆီစိမ်ထားသော သားရေဦးထုပ်အမြင့် များကို ဆောင်းကြပြီး၊ အချို့က ပုံစံအမျိုးမျိုးရှိသော ကလစ်ဦးထုပ် များကို ဆောင်းထားတတ်ကြသည်။

ရန်ကုန်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အရေးပါသည့် ပထမဆုံး တိုက်ပွဲမှ ထင်ရှားသော အချက်နှစ်ချက် ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။

ပထမအချက်မှာ - ဗြိတိသျှတပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် စနစ်တကျ လေ့ကျင့်ထားသော အစုလိုက်အပြုံလိုက် ပစ်ခတ်မှုများ၊ ထိုးစစ်ဆင်မှုများအပြင် ရန်သူ့ကျည်ဆန်များကြားတွင် မတွန့်မဆုတ် ရင်ဆိုင်ဝံ့သည့် အလေ့အကျင့်ရှိခြင်းကြောင့် အရေအတွက်အားဖြင့် များစွာသာလွန်နေသည့်တိုင်အောင် လေ့ကျင့်မှုအားနည်းသော မြန်မာတပ်များကို အသာစီးရယူနိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ဒုတိယအချက်မှာ - မြန်မာတို့ အခိုင်အမာ ဆောက်လုပ်ထားသော ခံတပ် များ၏ နောက်ဘက်ထွက်ပေါက်များသည် အမြောက်အမြား လျင်မြန်စွာ ဆုတ်ခွာနိုင်ရန်အတွက် အလွန်ကျဉ်းမြောင်းလွန်းနေခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ခံတပ်များပေါ်မှ ဆုတ်ခွာပေးလိုက်ရသည့်အခါ မြန်မာ စစ်သည်များသည် ထွက်ပေါက်များအနီးတွင် စုပြုံတိုးဝှေ့နေကြသဖြင့် တိုက်စစ်ဆင်လာသော ဗြိတိသျှတပ်များအတွက် အလွယ်တကူ ပစ်မှတ်ထား ချေမှုန်းနိုင်စရာ ဖြစ်ခဲ့ရသည်။

ဗိုလ်ချုပ်ကင်းဘဲလ်သည် အခြေအနေကိုကြည့်၍ အခွင့်ကောင်း ယူတတ်သော်လည်း စွန့်စားလွန်းသော ဗိုလ်ချုပ်တစ်ဦးဖြစ်ကြောင်း ထိုစဉ်ကပင် အထင်အရှား တွေ့လာခဲ့ရသည်။ အကယ်၍ မြန်မာတို့၏ ရင်တားခံတပ် တစ်ခုခုသာ ယခုထက် အနည်းငယ်မျှ ပိုမြင့်နေခဲ့လျှင်သော်၎င်း၊ ထိုခံတပ်များကို အလွယ်တကူ မသိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့လျှင်သော်၎င်း၊ ထိုအချိန်တွင် မြန်မာစစ်ကြောင်းကြီးက ၎င်း၏ နောက်ကျောဘက်မှနေ၍ တိုက်ခိုက်ခဲ့ပါက အမြစ်ပြတ်ချေမှုန်းခံရနိုင်ပြီး ၎င်းကိုယ်တိုင်လည်း သုံ့ပန်းအဖြစ် အဖမ်းခံရနိုင်ခြေ ရှိခဲ့သည်။

လက်တွေ့တွင်လည်း မိုးတွင်းကာလကြီး၌ မိုင် ၂၀ နီးပါး ချီတက်ခဲ့ရသဖြင့် ကင်းဘဲလ်၏ စစ်သည်များ ကျန်းမာရေးမှာ များစွာစိုးရိမ်ရသည့် အန္တရာယ်ရှိခဲ့သည်။ သို့သော် ဤကိစ္စတွင် စစ်သေနာပတိချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ပက်ဂက် နှင့် အနည်းငယ် အသုံးမကျလှသော ဘုရင်ခံချုပ် လော့ဒ်အမ်းဟတ်စ် တို့တွင်သာ ပို၍ တာဝန်ရှိပေသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းတို့၏ ညံ့ဖျင်းသော စစ်စီမံကိန်းများကြောင့် ကင်းဘဲလ်သည် မလိုအပ်ဘဲ စွန့်စားမှုများ ပြုလုပ်ရမည့် အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့ရသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ကမ်းဘဲလ် ကိုယ်တိုင်မူကား မိမိ၏ ရန်သူ ၏ ပြတ်သားသော စိတ်ဓာတ်ကို၎င်း၊ အစပိုင်းတွင် အရေးနိမ့်ခဲ့ရသည့် ဤစစ်ပွဲကို အနိုင်ရရှိရန်အတွက် မိမိဘက်မှ လိုအပ်မည့် စစ်ကူ၊ ကျွမ်းကျင်မှုနှင့် ကံတရားတို့ ရှိမှ ဖြစ်တော့မည် ဆိုသည်ကို အမှန်အတိုင်း သဘောပေါက်နေပြီ ဖြစ်သည်။

'ရန်သူ၏ လုပ်ရပ်တိုင်းသည် အစွန်းကုန် တိုက်ခိုက်သွား မည်ဟူသော ပြတ်သားမှုကို အထင်အရှား ပြသနေသည်' ဟု ၁၈၂၄ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့စွဲဖြင့် ပေးပို့သော ရှည်လျားသည့် အစီရင်ခံစာတွင် သူက ညည်းတွားခဲ့သည်။

'ရန်သူတို့သည် မီးမလောင်နိုင်သော၊ ထိုးဖောက်၍မရသော တောနက်များကို အကာအကွယ်ယူကာ နေ့ရောညပါ ကျွန်ုပ်တို့၏ စခန်းများအနီးသို့ ချဉ်းကပ်လာကြသည်။ လမ်းတိုင်း၊ လမ်းကြောင်းတိုင်းတွင်လည်းကောင်း၊ ကျွန်ုပ်တို့ ကင်းစောင့်များ၏ သေနတ်ပစ်ကွင်းအတွင်း၌ပင် လည်းကောင်း သစ်တပ်များနှင့် ခံတပ်ငယ်များကို တည်ဆောက်ထားကြသည်။ ၎င်းတို့ ပုန်းကွယ်‌ နေရာ အမာခံ စခန်းများမှနေ၍ အလွန်ရက်စက်ကြမ်းကြုပ် ပြီး စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်ဖွယ် နည်းလမ်းမျိုး နှင့် စစ်ဆင်ရေးကို ဆင်နွှဲနေကြသည်။ အချိန်မရွေး ကျွန်ုပ်တို့၏ ကင်းစောင့်များကို ပစ်ခတ်လေ့ရှိသလို၊ တောစပ်များတွင်လည်း ပုန်းအောင်းနေကာ ၎င်းတို့လက်ထဲသို့ မတော်တဆ ရောက်ရှိလာမည့် ကံဆိုးမိုးမှောင်ကျသူ မည်သူ့ကိုမဆို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားရန် ချောင်းမြောင်းနေကြသည်' ဟု ရေးသားခဲ့သည်။

တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ကမ်းဘဲလ်သည် ရန်သူ မြန်မာတပ်များ အပေါ် ဖိအားပေးမှုကို ဘယ်သောအခါမှ လျှော့ချခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ သစ်တပ်နှစ်ခုကို တိုက်ခိုက်ပြီးနောက် နောက်တစ်နေ့တွင် ဗိုလ်မှူးချုပ် မက်ဘင်း သည် တပ်ရင်းနှစ်ရင်းနှင့် ဟောင်ဝစ်ဇာ အမြောက်အချို့ကို ယူဆောင်ကာ မြန်မာတပ်များကို တိုက်ပွဲဝင်ရန် ထိုနေရာဟောင်းသို့ပင် ချီတက်ခဲ့သည်။ သို့သော် သူတွေ့ရှိခဲ့သည်မှာ စွန့်ခွာသွားကြပြီဖြစ်သော သစ်တပ်အဟောင်းများသာ ဖြစ်သည်။ 

နောက်တစ်နေ့တွင် ဗိုလ်မှူး ပိုင်ပါ နှင့် အမှတ် ၃၈ တပ်ရင်းမှ အပေါ့စား တပ်ခွဲတစ်ခုသည် ရွှေတိဂုံစေတီတော်အနီး တောအုပ်အတွင်းရှိ သစ်တပ်တစ်ခုမှ ရန်သူများကို တိုက်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။ တစ်ဖက်တွင်လည်း ကာနယ် ဂေါ့ဒွင် က ပဲခူးမြစ်တစ်ဖက်ကမ်းရှိ သံလျင်ခံတပ်ကို မြန်မာတို့ စွန့်ခွာသွားပြီ ဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ထိုအတောအတွင်း ရေတပ်သည်လည်း မြစ်ကြောင်းတစ်လျှောက် လျှပ်တစ်ပြက် ဝင်ရောက်စီးနင်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရာ စစ်သည်များ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအတွက် အသုံးပြုနိုင်မည့် လှေကြီး အစင်း ၆၀ ခန့်ကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။

ကမ်းဘဲလ် သည် မြစ်ညာဘက် နှစ်မိုင်ခန့်အကွာရှိ ကြည့်မြင်တိုင် ရွာကို သူ၏ နောက်ထပ် အဓိက ရည်မှန်းချက် အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ တစ်ဖက်တွင်လည်းဖျားနာ၍ ထွက်သွားသော ရေတပ် အကြီးအကဲ ဂရန့် ၏ နေရာတွင် ဆက်ခံခဲ့သူ ကပ္ပတိန် မာရယက် အား လည်း ကြည့်မြင်တိုင်ကို မရမနေ သိမ်းပိုက်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။ ဤသည်ကလည်း မြန်မာတပ် များသည် ထိုနေရာကို စုရပ်အဖြစ်အသုံးပြုကာ မြစ်ကြောင်းအတိုင်း အန္တရာယ်ရှိသော မီးဖောင် များကို လွှတ်လာနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ကင်းထောက်ချက်များအရ မြန်မာတို့သည် ထိုနေရာတွင် ထူးထူးခြားခြား ကြီးမားသော ပင်မခံတပ် ကြီးတစ်ခုနှင့် ခိုင်ခံ့ကျနသည့် ခံတပ်ငယ်များကို တည်ဆောက်ထားကြောင်း သိရှိရသည်။ ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့တွင် မြန်မာတို့သည် အင်္ဂလိပ်တပ်များကို တိုက်ခိုက်ရန် အလုံးအရင်းနှင့် အင်အားစုရုံးနေပြီဖြစ်ကြောင်း ကင်းဘဲလ်ထံ သတင်းရောက်လာသည်။ ထို့ကြောင့် သူသည် နောက်တစ်နေ့တွင်လက်ဦးမှု ယူ၍ စတင်တိုက်ခိုက်ရန် ဆုံးဖြတ်လိုက်တော့သည်။

******************

အခန်း (၅)

အဆိုးရွားဆုံးရန်သူ ဖြစ်လာသည့် ရောဂါဘယ များ

ကင်းဘဲလ်သည် တိုက်ခိုက်ရေးစီမံချက်ကို အလျင်စလို ရေးဆွဲခဲ့ရာ သူကိုယ်တိုင် နောက်ပိုင်းတွင် အစီရင်ခံခဲ့သလိုပင် ‘အမှား တစ်ခု သို့မဟုတ် နှစ်ခု’ ထွက်ပေါ် လာခဲ့လေသည်။ ဇွန်လ ၃ ရက်နေ့ စောစောပိုင်းတွင် ကာနယ် ဟော့ဒ်ဆန် နှင့် ကာနယ် စမစ် တို့ ဦးစီးသော ဗြိတိသျှတပ်ရင်း နှစ်ရင်းသည် ကြည့်မြင်တိုင်ရှိ ခံတပ်ကြီးကို မွန်းတည့်အချိန်တွင် တိုက်ခိုက်ရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် စိမ်းလန်းစိုပြေပြီး အမျိုးအမည်စုံလှသော တောအုပ်ကြီးအတွင်း အကွေ့အကောက်များအတိုင်း ချီတက်ခဲ့ကြသည်။ မေဂျာဖရစ်သ် ဦးစီးသော တတိယတပ်ရင်းမှာမူ ရန်သူတို့ ဆုတ်ခွာမည့် လမ်းကြောင်းကို ပိတ်ဆို့ရန် နေရာယူထားခဲ့သည်။

ကင်းဘဲလ်ကိုယ်တိုင်မှာမူ ဤတစ်ကြိမ်တွင် ပင်ပန်းမှု သက်သာသည့် ရေကြောင်းလမ်းကို ရွေးချယ်ခဲ့ပြီး အမှတ် (၄၁) တပ်ရင်းမှ တပ်ခွဲသုံးခုနှင့်အတူ မာကျူရီ တိုက်သင်္ဘော ဖြင့် လိုက်ပါခဲ့သည်။ ထို့အပြင် သက်တစ် တိုက်သင်္ဘောနှင့် လှေငယ်များစွာလည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ စစ်ကြောင်းတွင် လိုအပ်သမျှ အရာအားလုံး ပြည့်စုံသယောင် ရှိသော်လည်း—ခံတပ်ကျော်တက်ရန် လှေကားများ နှင့် ရေတပ်မှ ပစ်ကူပေးရမည့် အချိန်ဇယားတို့မူ မပါဝင်ခဲ့ပေ။ ခံတပ်တက်လှေကားများကို ကင်းဘဲလ် မေ့လျော့နေခဲ့ခြင်းတော့ မဖြစ်နိုင်။ သူသည် နောက် တစ်ကြိမ်ထပ်၍ စွန့်စားကြည့်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်း သာ ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။

နံနက် ၇ နာရီအချိန်တွင် ကင်းလှည့်တိုက်သင်္ဘောများသည် ခိုင်ခံ့ကြီးမားသော သစ်တပ်ခံတပ်ကြီး၏ မြစ်မျက်နှာစာတည့်တည့်၌ ကျောက်ချရပ်နားကာ အမြောက်များဖြင့် စတင်ပစ်ခတ်လေသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အမှတ် (၄၁) တပ်ရင်းမှ စစ်သည်များသည် ကုန်းပေါ်သို့ တက်ရောက်ကာ ကျေးရွာနှင့် တပ်စခန်းတို့ကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးခဲ့ကြသည်။

ငါးနာရီခန့်အကြာ မွန်းတည့်ချိန်သို့ ရောက်သောအခါ အင်အား ၁,၆၀၀ ခန့်ရှိသော မြေပြင်စစ်ကြောင်း နှစ်ကြောင်းသည် ပင်မခံတပ်အနီး၌ ပူးပေါင်းမိကြပြီး ဟောင်ဝစ်ဇာ အမြောက်နှစ်လက်၊ ဒုံးကျည်ပစ် မော်တာတစ်လက်တို့ဖြင့် အပြင်းအထန် စတင်ပစ်ခတ်ကြတော့သည်။ သို့ရာတွင် မော်တာကျည်မှာ အချိန်မတိုင်မီ ပေါက်ကွဲသွားသဖြင့် ခဲယမ်းသယ်ဆောင်သူတစ်ဦး အပိုင်းပိုင်း ပြတ်ကာ သေဆုံးခဲ့ရပြီး၊ အမြောက်ကျည်များမှာလည်း ခံတပ်၏ ခိုင်ခံ့လှသော ကျွန်းသစ်တုံးကြီးများကို တစ်စုံတစ်ရာ ထိခိုက်ပျက်စီးအောင် မစွမ်းဆောင်နိုင်ခဲ့ချေ။

ယင်းဖြစ်ရပ်သည် ကံမကောင်းသော အစပျိုးမှုတစ်ခုဖြစ်ပြီး နောက်ဆက်တွဲ ကျရောက်လာမည့် ဘေးဒုက္ခများအတွက် နိမိတ်ဆိုးတစ်ခုလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ အမှတ် (၁၀၂) တပ်ရင်း၏ ဘေးတောင်ပံ မှ ဖြန့်တက်လာ သော တပ်ခွဲများသည် ထူထပ်လှသော တောအုပ်အတွင်းမှတစ်ဆင့် ခံတပ်ဆီသို့ ချဉ်းကပ်လာစဉ်၊ နောက်ကျောဘက်မှ အဆက်မပြတ် ပစ်ခတ်လိုက်သော သေနတ်သံများနှင့်အတူ သစ်ရွက်သစ်ခက်များကြားမှ မိုးသီးမိုး ပေါက် ပမာ ဝဲပျံလာသည့် ကျည်ဆန် များ ကို ရင်ဆိုင်လိုက်ရလေသည်။

အစပိုင်းတွင် ရန်သူ့တပ်ဖွဲ့များ ကြားဖြတ်ဝင်ရောက် တိုက်ခိုက်သည်ဟု ယူဆကာ နောက်သို့လှည့်၍ ပြန်လည်ပစ်ခတ်ခဲ့ကြသည်။ သို့သော် နောက်ပိုင်းတွင်မှ ၎င်းတို့၏ နောက်ဘက်ရှိ ရဲဘော်များက မိမိတို့အဖွဲ့ကို မှားယွင်းပစ်ခတ်နေခြင်းဖြစ်ကြောင်း သဘောပေါက် သွားကြတော့သည်။ ထိုအခါ တပ်မှူးများက စစ်သည်များအား မြေပြင်တွင် ဝပ်နေရန် အမိန့်ပေးခဲ့ရပြီး၊ ပစ်ခတ်မှုများ ရပ်တန့်စေရန်အတွက် ဆက်သားများကို နောက်တန်းသို့ အပြေးလွှတ်၍ အကြောင်းကြားစေခဲ့ရသည်။